Choroba graniczna (border disease, hairy shaker disease)

Przyczyny
Na chorobę graniczną zapadają głównie owce, a jedynie sporadycznie kozy i inne dzikie przeżuwacze. W warunkach eksperymentalnych wykazano możliwość  przeniesienia zakażenia od bydła i świń. Chorobę wywołuje pestiwirus - BDV (rodzina Togaviridae). Jest on bardzo zbliżony antygenowo do wirusa biegunki bydła i choroby błon śluzowych (BVDV) a zdecydowanie różny od wirusa klasycznego pomoru świń (HCV).

Choroba nie była notowana u kóz w Polsce.


Objawy kliniczne
Zakażenie zwierzęcia nie będącego w ciąży przebiega zazwyczaj bezobjawowo i jest krótkotrwałe. Dochodzi do wiremii, która manifestuje się lekką gorączką i przemijającą limfopenią. Przeciwciała neutralizujące zwalczają zakażenie w ciągu 2-3 tygodni. Jeśli do zakażenie dojdzie w trakcie ciąży objawy są zależne od stopnia zaawansowania ciąży. Koźlęta mogą się  rodzić małe. Kości długie są skrócone, a czaszka zwężona. Obserwuje się charakterystyczne objawy nerwowe: rytmiczne skurcze mięśni zadu przypominające szarpanie, wyrywanie się zwierzęcia. Koźlęta mają trudności ze wstawaniem i ssaniem. Czasami objawy ograniczają się jedynie do delikatego drżenia uszu, co z czasem może ustępować. Pokrywa włosowa robi wrażenie nastroszonej. Większość koźląt ginie, a pozostałe przy życiu są słabe i mało odporne. U dorosłych, ciężarnych kóz objawy ograniczają się do lekkiego wzrostu temperatury. Mogą zdarzać się obumarcia i resorbcje lub mumifikacje płodu oraz poronienia.     

Zmiany anatomopatologiczne
Przy przeprowadzaniu sekcji zwracają uwagę nienormalnie małe rozmiary mózgu i rdzenia kręgowego. W badaniach histopatologicznych stwierdza się demielinizację.

Pomocnicze badania laboratoryjne
Diagnoza opiera się na objawach klinicznych. Potwierdzeniem mogą być badania serologiczne (seroneutralizacja, immunofluorescencja).

Leczenie
Brak leczenia. Chore zwierzęta należy skierować na ubój. Gospodarstwo można uwolnić od choroby jedynie poprzez całkowitą wymianę stada.

Zapobieganie
Zapobieganie polega na przestrzeganiu przepisów sanitarno-weterynaryjnych przy imporcie zwierząt.